محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )
74
در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )
صدها و هزاران نفر از مردم را مىكشتند و پس از غارت و چپاول ، شهرها را به آتش مىكشيدند . » « 1 » ابن ابى الحديد سخنى دراز درباره درندهخويى و ناهنجاريهاى آنها دارد كه ما از ميان آن وحشيگرىها به يك رويداد اشاره مىكنيم . ابن ابى الحديد در شرح اين خطبه بيان مىكند : تاتارها سرزمينهاى غيرعرب ، جز اصفهان را فتح كردند . آنها در گشودن اصفهان به هدف خود نمىرسيدند تا اينكه مردم آنجا در سال 633 هجرى با يكديگر اختلاف پيدا كردند . آنها بر دو مذهب بودند : حنفى و شافعى و ميانشان جنگها و تعصبها حاكم بود . گروهى از شافعيان به سوى تاتارها رفتند و به آنها گفتند : ما سرزمينمان را تسليم شما مىكنيم ؛ به شرطى كه حنفيان را بكشيد و شافعيان را ببخشيد . پس از آن با اين شرط ، توافق انجام شد و تاتارها اصفهان را محاصره كردند ، و در همان ساعت محاصره جنگ ميان شافعيان و حنفيان شعلهور شد و بسيارى از هر دو گروه كشته شدند . سپس شافعيان دروازههاى شهر را گشوده و تسليم تاتارها كردند ؛ اما تاتارها به پيمان خويش وفادار نماندند و سيلآسا مردم شهر را كشتند . آنها ابتدا از شافعيان آغاز كردند ، سپس حنفيان و بعد ديگر مردم شهر را كشتند ؛ زنان را به اسارت بردند ؛ شكم زنان باردار را شكافتند ؛ دارايى مردم را غارت كرده و اموالشان را مصادره كردند . سپس اصفهان را به آتش كشيده تا به تپهاى از خاكستر تبديل شد . « 2 »
--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه : 8 / 221 . ( 2 ) . نك : شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد : 8 / 237 .